Ik besefte onlangs dat electronica-producer Sotu the Traveller de enige Nederlandse artiest is van wie ik dit jaar meer dan één plaat heb gekocht: het album Left en de ep met remixes HourGlass, die allebei in juni verschenen. Die kosten op BandCamp resp. 3,50 en 2 euro, een koopje natuurlijk.
Nu ben ik al een tijdje gecharmeerd van BandCamp: de site werkt goed en de initiatiefnemers stellen dat bijna alle omzet naar de artiest gaat. Puur uit nieuwsgierigheid, bij wijze van case study: hoe tevreden is Sotu over dit experiment?
“Ik kan er gewoon eerlijk over zijn,” vertelt hij per mail,
“het heeft mij persoonlijk zeer weinig opgeleverd in financieel opzicht. Met het album heb ik net meer dan 400 euro verdiend, niet heel veel als de prijs 3,50 is. Maar denk dat dat meer aan mij en mijn promotie ligt (en aan de muziek natuurlijk) dan aan BandCamp.”
Toch werd de nieuwe plaat onder andere op 3VOOR12 aangekondigd met een interviewtje erbij, dat is geen slecht bezochte site.
“Ja, ik had er zelf eigenlijk ook wel meer van verwacht. Maar het was ook eigenlijk bedoeld als een experiment om precies hierachter te komen, of het zou werken. Het zal vast ook liggen aan het feit dat het type muziek niet supertoegankelijk is, maar zonder arrogant te zijn denk ik dat er zeker meer uit te halen viel.”
Sotu zoekt de verklaring deels in de opkomst van streamen vs. downloaden:
“Iedereen [kan] de plaat natuurlijk ook kan streamen vanaf dezelfde plek waar ze hem zouden kopen. Je drukt 1 keer op play en je luistert het hele album, zonder iets illegaals te doen, en helemaal gratis. Als je ziet dat Spotify nu steeds populairder wordt, hebben mensen blijkbaar steeds minder behoefte om muziek te ‘hebben’, als ze t maar kunnen luisteren wanneer ze willen. Het aantal streams ligt rond de 15.000 namelijk, onvergelijkbaar met het aantal verkopen natuurlijk.”
Bij de betalende klanten viel op: ze betalen overwegend meer dan de minimumprijs, zoals BandCamp zelf ook belooft.
“Er zijn uiteindelijk meer mensen geweest die het album b.v. voor 5 euro hebben gekocht dan die het voor 3,50 hebben gekocht. Met de losse tracks ging ik eigenlijk al een beetje van dat effect uit (75 cent vraagprijs expres, en de meesten hebben inderdaad 1 euro betaald), maar had niet verwacht dat 3,50 voor het merendeel zo makkelijk afgerond zou worden naar 5. Al had ik wel express niet een rond bedrag genomen om juist dat ‘pay what you like’ principe aan te moedigen. Heel tof om te zien dat de mensen díe het kopen het ‘meer waard’ vinden dan de vraagprijs.”
Een grote meerwaarde ten opzichte van een plaat via een label uitbrengen is de persoonlijke betrokkenheid, vertelt hij.
“De eerste paar weken is het wel echt nice: bedragen komen binnen op je paypal, gelinkt aan je e-mail adres, het is heel leuk en ook interessant om elk bedrag (= elke aankoop) te zien binnenkomen en daarbij te zien wie dat dan is en vanuit waar. Ook die stats van bandcamp zijn heel nice, je ziet welke tracks mensen geluisterd hebben, welke eerder geskipt worden. De grafieken zien er mooi uit, en met name het overzicht waarin je kan zien vanaf welke sites mensen op je bandcamp-page terecht komen is handig: je ziet meteen welke blogs ‘werken’ voor je muziek, en waarvan het dus belangrijk is om ze in de toekomst te blijven benaderen met nieuwe muziek.”
“In datzelfde overzicht staan trouwens ook de sites die illegale downloads aanbieden. Wel frustrerend om te zien b.v. dat in de top 10 van ‘doorlink-sites’ er twee sites staan die je album illegaal aanbieden, met daarnaast een linkje naar je BandCamp. Mensen kunnen dan eerst op BandCamp streamen, en als ze het tof vinden downloaden via Mediafire o.i.d.”
Geen aandrang gehad om die sites te mailen met een klacht?
“Lijkt me niet dat het anno 2010 zin heeft om ervoor te zorgen dat je muziek niet illegaal aangeboden wordt. En zeker voor kleinere artiesten lijkt me dat het meer gaat om in eerste instantie zoveel mogelijk luisteraars te bereiken. Het kost toch bijna niks om zo’n plaat te maken, en het is ook maar de vraag of al die mensen die je album illegaal downloaden, je album zouden kopen als hij niet illegaal verkrijgbaar zou zijn. Waarschijnlijk niet, dus het enige wat er dan gebeurt is dat je luisteraars en misschien fans misloopt.”
Grootste nadeel van BandCamp: gebrek aan betalingsmogelijkheden: alleen Paypal, en sinds kort via een omweg met een paar credit cards.
“Daar heb ik vast veel verkopen mee misgelopen (kreeg daar ook mailtjes over). Heb het album pas in november op iTunes gezet. Achteraf gezien natuurlijk een domme keus, om 4 maanden na de ‘promotie’ iets pas op iTunes te zetten.”
Als al bijna alle omzet voor de artiest is, en dat levert slechts 400 euro op, is dat dan niet heel demotiverend?
“Haha, leven gaat gelukkig aardig, dj nog regelmatig, en studeer daarnaast ook weer tegenwoordig ;) Ik heb er wel echt meerdere boekingen aan overgehouden, en nog steeds trouwens, van mensen die specifiek om die ‘sound’ van Left vragen. En aandacht vanuit een hoek die ik daarvoor, op basis van Daydreams, zeker niet had. Wat meer 3VOOR12 dan State Magazine als het ware, al loopt het tegenwoordig allemaal steeds meer in elkaar over. Heb nooit echt geleefd van albumverkopen alleen natuurlijk, de afgelopen 3 jaar juist van draaien en live-shows. Denk dat deze release meer te vergelijken is uiteindelijk met een soort limited release, als t bij een klein label was uitgekomen waren er misschien 300 12 inches gedrukt, tof, maar ik weet zeker dat ik er dan helemaal geen geld van had teruggezien, dan is 400 euro met de mogelijkheid dat t altijd nog meer kan worden, sowieso interessanter.”